Η συγκεκριμένη ιστορία και η άκρως απόρρητη πολεμική αποστολή ενός συγκεκριμένου πλοίου του Πολεμικού μας Ναυτικού, αφορά την ελληνοτουρκική κρίση του «Σισμίκ» τον Μάρτιο του 1987, κατά την οποία η Ελλάδα βρέθηκε στα πρόθυρα γενικευμένου πολέμου με την Τουρκία. 

Το πλοίο το οποίο θα έπαιζε καίριο ρόλο στην κρίση του 1987, έφερε το παρατσούκλι «Μπαλάκι», λόγω της συνεχούς αλλαγής αποστολών και της φόρτωσης πυρομαχικών της τελευταίας στιγμής, ήταν η πυραυλάκατος (ΤΠΚ) «ΜΠΑΛΑΚΗΣ» (P-28), τύπου Combattante IIIB.

Το πρωί της Παρασκευής 27 Μαρτίου 1987, ενώ η κρίση κορυφωνόταν, η Διοίκηση Ταχέων Σκαφών (ΔΤΣ) διέταξε το ΤΠΚ «ΜΠΑΛΑΚΗΣ» να καταπλεύσει εσπευσμένα στον Ναύσταθμο Σαλαμίνας. Εκεί φορτώθηκαν επιπλέον πυρομαχικά και κατευθυνόμενα βλήματα στο μέγιστο της χωρητικότητάς του. 

Το πλοίο απέπλευσε αμέσως με μέγιστη ταχύτητα για τη Λήμνο, προκειμένου να τεθεί σε θέση μάχης στην πρώτη γραμμή του μετώπου. 

Το Σάββατο 28 Μαρτίου 1987, το ΤΠΚ «ΜΠΑΛΑΚΗΣ» βγήκε σε περιπολία με αποστολή την αναχαίτιση του τουρκικού ερευνητικού σκάφους «Σισμίκ» (το οποίο συνοδευόταν από τουρκικά πολεμικά).

Οι κανόνες εμπλοκής (Rules of Engagement) που είχαν δοθεί από την πολιτική και στρατιωτική ηγεσία (υπό τον Πρωθυπουργό Ανδρέα Παπανδρέου και την ηγεσία του ΓΕΕΘΑ/ΓΕΝ).

 Αν το «Σισμίκ» επιχειρούσε να παραβιάσει τα ελληνικά χωρικά ύδατα (τα 6 ναυτικά μίλια), το ελληνικό πλοίο θα εκτελούσε δύο προειδοποιητικές βολές με το πυροβόλο στην πλώρη του τουρκικού σκάφους.

Αν το τουρκικό σκάφος δεν άλλαζε πορεία και επέμενε στην παραβίαση, η επόμενη άμεση ενέργεια θα ήταν η αναφορά στο Κέντρο Επιχειρήσεων με τη λέξη-κλειδί και τη διαταγή: «ΒΥΘΙΖΟΥΜΕ».

Ο Ρόλος των ΤΠΚ στην Κρίση του 1987

Οι πυραυλάκατοι (ΤΠΚ) της Διοίκησης Ταχέων Σκαφών αποτέλεσαν το αιχμηρό δόρυ της ελληνικής αποτροπής στο Αιγαίο. Λόγω της μεγάλης τους ταχύτητας, της ευελιξίας τους και της τεράστιας ισχύος πυρός τους (με κατευθυνόμενα βλήματα Exocet/Harpoon και τορπίλες), είχαν αναπτυχθεί κρυφά σε προκεχωρημένες κρύπτες και «ανοιχτά» σε στενά των νησιών του ανατολικού Αιγαίου. 

Η αποφασιστικότητα των πληρωμάτων αυτών των σκαφών, σε συνδυασμό με την πλήρη έξοδο του Στόλου στο Αιγαίο, ανάγκασε τελικά την τουρκική κυβέρνηση του Τουργκούτ Οζάλ να υπαναχωρήσει την τελευταία στιγμή και να κρατήσει το «Σισμίκ» εντός των τουρκικών χωρικών υδάτων, αποτρέποντας τη σύρραξη.

Την ιστορία του ονόματος του πλοίου, το οποίο πήρε το όνομά του προς τιμήν του πεσόντος Κυβερνήτη Υποπλοιάρχου Βασιλείου Μπαλάκη.