Νέες διεργασίες φαίνεται πως βρίσκονται σε εξέλιξη στο παρασκήνιο των ελληνοτουρκικών και διεθνών αμυντικών συσχετισμών, με επίκεντρο το μέλλον του τουρκικού εξοπλιστικού προγράμματος. Σύμφωνα με δημοσιεύματα του τουρκικού Τύπου, επανέρχεται στο προσκήνιο το ενδεχόμενο η Άγκυρα να προχωρήσει στην απομάκρυνση των ρωσικών συστημάτων S-400, προκειμένου να αρθούν οι αμερικανικές κυρώσεις του νόμου CAATSA και να επιτραπεί η επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35.

Το σενάριο μεταφοράς των S-400

Το δίκτυο Haber Global αναφέρει ότι το «κλειδί» για την άρση του αμερικανικού εμπάργκο είναι η πώληση των επίμαχων ρωσικών συστημάτων σε τρίτη χώρα. Αν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα θεωρούνται δύσκολος προορισμός λόγω ισραηλινών ενστάσεων, το Κατάρ εμφανίζεται ως ο πλέον πιθανός αποδέκτης των συστημάτων, σε μια κίνηση που θα μπορούσε να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ Ουάσιγκτον και Άγκυρας.

Οι γραφειοκρατικοί σκόπελοι

Η διαδικασία επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 παραμένει εξαιρετικά σύνθετη, καθώς απαιτείται:

• Πολιτική παρέμβαση: Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ θα πρέπει να αποστείλει επίσημη επιστολή στο Κογκρέσο, ζητώντας την άρση των κυρώσεων.

• Νομοθετική τροποποίηση: Απαιτείται παράκαμψη του άρθρου 1245 του αμερικανικού νόμου NDAA (2020), το οποίο απαγορεύει ρητά τη συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα όσο διατηρεί τους S-400 σε υπηρεσία.

Ακόμη και στην περίπτωση επιτυχούς ολοκλήρωσης των παραπάνω βημάτων, η Τουρκία θα κληθεί να αντιμετωπίσει το ζήτημα της εκπαίδευσης νέων πιλότων, καθώς το προσωπικό που είχε εκπαιδευτεί παλαιότερα έχει αποστρατευθεί.

Αντιδράσεις για τα διπλωματικά δώρα της Συνόδου

Παράλληλα με τα αμυντικά ζητήματα, έντονες συζητήσεις προκάλεσε η απόφαση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να προσφέρει στους ηγέτες του ΝΑΤΟ, ως αναμνηστικό δώρο της Συνόδου, ένα πιστόλι ειδικής έκδοσης της τουρκικής εταιρείας Sarsılmaz.

Το δώρο, το οποίο συνοδευόταν από πυρομαχικά, προκάλεσε προβληματισμό σε ορισμένες αντιπροσωπείες:

• Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ δεν παρέλαβε το όπλο, λόγω των αυστηρών βρετανικών περιορισμών στην εισαγωγή πυροβόλων.

• Αναφορές κάνουν λόγο για κατάσχεση αντίστοιχου δώρου από τις βελγικές αρχές στο αεροδρόμιο, καθώς δεν είχαν δηλωθεί σύμφωνα με τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα ασφαλείας.

Τουρκικές πηγές υπογραμμίζουν ότι η επιλογή του δώρου δεν ήταν τυχαία, αλλά αποτέλεσε μέρος μιας προσπάθειας της Άγκυρας να προβάλει τις αυξανόμενες δυνατότητες της εγχώριας αμυντικής της βιομηχανίας, επιδιώκοντας να αναδείξει την Τουρκία ως έναν ισχυρό και αυτόνομο παίκτη στον παγκόσμιο αμυντικό χάρτη.