Στη σκιά του απόλυτου χάους που προκλήθηκε από την αιφνίδια έφοδο δεκάδων χιλιάδων μεταναστών στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα, οι 27 υπουργοί Εσωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης προσέρχονται σε έκτακτη τηλεδιάσκεψη, προκειμένου να αποσοβήσουν μια νέα μεταναστευτική κατάρρευση και να μαζέψουν τα «σπασμένα» της ευρωπαϊκής συνοχής.
Το ρεπορτάζ του Politico αποκαλύπτει το έντονο παρασκήνιο ενόψει της συνόδου, περιγράφοντας το χάσμα που χωρίζει τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Η Μαδρίτη, διά του υπουργού Εσωτερικών Φερνάντο Γκράντε Μαρλάσκα, θα επιδιώξει να παρουσιάσει την κρίση ως ένα υβριδικό χτύπημα που απαιτεί κοινή, ευρωπαϊκή απάντηση. Ταυτόχρονα, η Ισπανία αναμένεται να εξαπολύσει ευθεία επίθεση κατά ευρωπαϊκών κυβερνήσεων που, όπως καταγγέλλει, αντί να επιδείξουν αλληλεγγύη απέναντι σε ένα κράτος-μέλος που βρισκόταν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, εργαλειοποίησαν το γεγονός για να επιτεθούν πολιτικά στον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ.
Το πρόγραμμα «νομιμοποίησης» και τα πυρά της Ιταλίας
Ο πυρήνας της εσωτερικής ευρωπαϊκής σύγκρουσης εντοπίζεται στο πρόγραμμα νομιμοποίησης παράτυπων μεταναστών που προωθεί η Μαδρίτη. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, υπάρχει έντονη ανησυχία σε κράτη της ΕΕ ότι η πρόθεση νομιμοποίησης ενός εκατομμυρίου μεταναστών λειτούργησε ως «παράγοντας έλξης» (pull factor), τον οποίο εκμεταλλεύτηκαν τα δίκτυα διακινητών για να στείλουν το μήνυμα ότι «η πόρτα της Ισπανίας είναι ανοιχτή».
Μετωπική ΕΕ - Ισπανίας για Θέουτα: Επιστολή Μητσοτάκη κατά Σάντσεθ
Η Ιταλία και η Δανία ηγήθηκαν μιας ομάδας 22 κρατών-μελών που το Σαββατοκύριακο έστειλαν κοινή επιστολή ζητώντας αυστηρότερη φύλαξη των συνόρων, προειδοποιώντας εμμέσως κατά της ισπανικής πολιτικής. Μάλιστα, η Ρώμη ζήτησε την άμεση δημιουργία κέντρων απέλασης εκτός ευρωπαϊκού εδάφους. Ο Ισπανός πρέσβης πέρασε στην αντεπίθεση, κατηγορώντας τον Ιταλό υπουργό Εξωτερικών, Αντόνιο Ταγιάνι, για παραπληροφόρηση, ξεκαθαρίζοντας ότι η Ισπανία χορηγεί νόμιμη διαμονή, αλλά σε καμία περίπτωση την ευρωπαϊκή υπηκοότητα.
Επιχείρηση αποκλιμάκωσης από τις Βρυξέλλες
Παρά την ένταση, οι Βρυξέλλες επιχειρούν να ρίξουν τους τόνους. Η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, απέστειλε συμφιλιωτική επιστολή στον Πέδρο Σάντσεθ, εξυμνώντας τον χειρισμό της Μαδρίτης και του Μαρόκου —το οποίο ήδη επαναπάτρισε τους περισσότερους εισβολείς— και ζητώντας ενιαίο ευρωπαϊκό μέτωπο. Η ίδια τόνισε την ανάγκη για ισχυρότερους ελέγχους στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, χτύπημα στα δίκτυα διακινητών και ταχύτερες απελάσεις.
Η σημερινή τηλεδιάσκεψη, υπό την προεδρία της Ιρλανδίας και με τη συμμετοχή του Frontex και της Europol, αναμένεται να επικεντρωθεί στην επόμενη μέρα και όχι στην απόδοση ευθυνών. Το μεταναστευτικό αναβαθμίζεται βίαια στην κορυφή της ευρωπαϊκής ατζέντας, με την Κομισιόν να εξετάζει τον ρόλο των social media στην υποκίνηση της μαζικής εισβολής στη Θέουτα, ενώ προετοιμάζει νέα, σκληρότερα μέτρα (και ενίσχυση του Frontex) ενόψει του κρίσιμου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου τον Οκτώβριο.
