Ο πρώην Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Στόλτενμπεργκ, περιέγραψε τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η συμμαχία απέναντι στις αμερικανικές απειλές, προκαλώντας μεγάλη ανησυχία ειδικά στην Ευρώπη, που ζούσε εδώ και πολλά χρόνια στην σκιά των ΗΠΑ.
Ο Γενς Στόλτενμπεργκ δήλωσε ότι το ΝΑΤΟ μπορεί να μην επιβιώσει στην τρέχουσα μορφή του σε δέκα χρόνια και ότι οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι θα πρέπει να αναλάβουν περισσότερες ευθύνες για την άμυνα.
Σε συνέντευξή του στο TV2, ο πρώην Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ επανέλαβε ότι οι απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, που διατυπώνονται από το 2018, δεν μπορούν να θεωρηθούν κενά λόγια. Είπε ότι οι ευρωπαϊκές χώρες πρέπει να αυξήσουν τις στρατιωτικές δαπάνες και να αποδείξουν στην Ουάσιγκτον την αξία μιας συμμαχίας με πάνω από 30 μέλη.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Wall Street Journal αναφέρει ότι οι ευρωπαϊκές χώρες και ο Καναδάς συζητούν τη δημιουργία ενός πιο ανεξάρτητου αμυντικού μπλοκ εντός του ΝΑΤΟ. Η Γερμανία έχει ήδη υποστηρίξει την ιδέα και το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία, η Πολωνία, οι σκανδιναβικές χώρες και ο Καναδάς έχουν συμμετάσχει στη συζήτηση.
Ωστόσο, πηγές σημειώνουν ότι δεν υπάρχει καμία συζήτηση για διάσπαση στη συμμαχία. Ο κύριος στόχος είναι η διατήρηση της αποτροπής και του στρατιωτικού δυναμικού ακόμη και με μειωμένο ρόλο των ΗΠΑ.
Ο ίδιος ο Τραμπ είχε προηγουμένως επικρίνει ξανά το ΝΑΤΟ, λέγοντας ότι η συμμαχία «δεν υπήρξε και δεν θα υπάρξει» με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Δήλωσε ότι η ύπαρξη του ΝΑΤΟ δεν αποτελεί «νόμο της φύσης» και δεν υπάρχουν εγγυήσεις ότι η Συμμαχία θα επιβιώσει στην τρέχουσα μορφή της τα επόμενα δέκα χρόνια.
Κάλεσε τους Ευρωπαίους συμμάχους να σταματήσουν να εστιάζουν στη ρητορική των ΗΠΑ και να αναλάβουν μεγαλύτερο μερίδιο της ευθύνης για την ασφάλειά τους, αυξάνοντας τις αμυντικές τους δαπάνες.
Ο Στόλτενμπεργκ επικρίνει επίσης έντονα τους Αμερικανούς για την έναρξη πολέμου στο Ιράν ακυρώνοντας την πυρηνική συμφωνία μαζί του.
«Είναι σημαντικό να ασκηθεί ισχυρή πίεση στο Ιράν. Αλλά όταν χρησιμοποιείτε στρατιωτική δύναμη, πρέπει να κατανοείτε σαφώς ποιο θα είναι το αποτέλεσμα και πόσο μακριά είστε διατεθειμένοι να φτάσετε», είπε.
Ο Στόλτενμπεργκ ηγήθηκε του ΝΑΤΟ από το 2014 έως το 2024, την ίδια περίοδο κατά την οποία ο Τραμπ υπηρέτησε την πρώτη του προεδρική θητεία.
Οι δηλώσεις αυτές ήρθαν σε μια στιγμή που ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ασκεί έντονη κριτική στους συμμάχους για τη στάση τους απέναντι στην κρίση στο Ιράν, απειλώντας ακόμα και με αποχώρηση των ΗΠΑ αν οι δαπάνες δεν φτάσουν το 5% του ΑΕΠ.