Θύελλα αντιδράσεων στους νομικούς κύκλους έχει πυροδοτήσει η νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου. Η απόφαση θεσπίζει οικονομικό κίνητρο (bonus) ύψους 250 ευρώ (πλέον ΦΠΑ) προς τους δικηγόρους, εφόσον η νομική τους συμβουλή οδηγήσει εντός δύο μηνών έναν αιτούντα άσυλο στην απόφαση να υποβάλει αίτηση οικειοθελούς/εθελούσιας αναχώρησης από τη χώρα.
Εκπρόσωποι του δικηγορικού σώματος και νομικές παρατάξεις καταγγέλλουν το μέτρο, χαρακτηρίζοντάς το προσβλητικό για τον θεσμικό ρόλο του δικηγόρου και ασύμβατο με τα θεμελιώδη υπερασπιστικά καθήκοντα του λειτουργήματός τους.
Οι σφοδρές αντιδράσεις του νομικού κόσμου
Την έντονη δυσφορία του εξέφρασε δημόσια ο πρώην πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών (ΔΣΑ), Δημήτρης Βερβεσός. Σε ανάρτησή του, άσκησε δριμεία κριτική τόσο στους εμπνευστές της διάταξης όσο και στα σημερινά συνδικαλιστικά όργανα.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η ΚΥΑ μετατρέπει τους δικηγόρους σε απλούς «προαγωγούς της αντιμεταναστευτικής πολιτικής», παρέχοντας «κίνητρα-τυράκια» ώστε ο νομικός παραστάτης, αντί να υπερασπίζεται τα συμφέροντα του εντολέα του, να εξυπηρετεί τις εκάστοτε κυβερνητικές στοχεύσεις.
Ακόμη πιο οξεία ήταν η ανακοίνωση της παράταξης Εναλλακτική Παρέμβαση Δικηγόρων Αθήνας, η οποία έκανε λόγο για «ημέρα ντροπής για τη δικηγορία». Η παράταξη υποστηρίζει ότι η διάταξη δωροδοκεί εμμέσως τους δικηγόρους προκειμένου να ενταχθούν στο δόγμα «επιστροφή ή φυλακή», τονίζοντας μάλιστα ότι το μπόνους (250€) υπερβαίνει κατά πολύ τη βασική αμοιβή (160€) που προβλέπεται για την ίδια την παροχή νομικής συμβουλευτικής (μέχρι 2 ωρών).
Στην ίδια ανακοίνωση, η παράταξη καλεί τον ΔΣΑ και τους υπόλοιπους Δικηγορικούς Συλλόγους της επικράτειας να μην αποδεχθούν την εφαρμογή της ΚΥΑ, επικαλούμενη παραβιάσεις του Συντάγματος και του Κώδικα Δικηγόρων.
Τι προβλέπει αναλυτικά η αμφιλεγόμενη ΚΥΑ
Η Εναλλακτική Παρέμβαση Δικηγόρων Αθήνας παραθέτει ορισμένα από τα πιο επίμαχα σημεία της απόφασης:
Περιορισμός ρόλου: Το περιεχόμενο της νομικής καθοδήγησης ορίζεται αυστηρά διά νόμου, γεγονός που, σύμφωνα με τους επικριτές, μετατρέπει τον ρόλο του δικηγόρου σε διεκπεραιωτικό ή ακόμη και «εκφοβιστικό».
Ομαδική συνεδρία και απαγόρευση ερωτήσεων: Η καθοδήγηση παρέχεται σε ομάδες έως 15 ατόμων (που σε εξαιρετικές περιπτώσεις μπορεί να φτάσουν τα 50), ενώ απαγορεύονται οι ερωτήσεις για προσωπικά ιστορικά, ακυρώνοντας την εξατομικευμένη νομική συνδρομή.
Μητρώο και ασυμβίβαστο: Οι νομικές υπηρεσίες θα παρέχονται μόνο από δικηγόρους του ειδικού Μητρώου. Μάλιστα, εγκαθιδρύεται ασυμβίβαστο, καθώς ο δικηγόρος που παρείχε την αρχική καθοδήγηση δεν μπορεί στη συνέχεια να εκπροσωπήσει τον ίδιο αιτούντα στο επόμενο διοικητικό ή δικαστικό στάδιο.
Εποπτεία: Προβλέπεται η φυσική παρουσία υπαλλήλων του Υπουργείου Μετανάστευσης κατά τη διάρκεια των συνεδριών για την «αξιολόγηση» των δικηγόρων, μια ρύθμιση που, σύμφωνα με τους νομικούς, παραβιάζει ευθέως την αρχή της εμπιστευτικότητας και τον Κώδικα Δικηγόρων.
Το επίμαχο μπόνους: Εάν ο αιτών (που στερείται ισχυρού προσφυγικού προφίλ) υποβάλει αίτηση εθελούσιας αναχώρησης εντός δύο μηνών από τη νομική καθοδήγηση, ο δικηγόρος λαμβάνει επιπλέον αμοιβή 250 ευρώ, τα οποία καταβάλλονται με την οριστική ολοκλήρωση της αναχώρησης.
