Σαφές μήνυμα ότι η μάχη για την επιστροφή του πληθωρισμού στον στόχο του 2% κάθε άλλο παρά έχει τελειώσει έστειλε ο πρόεδρος της Federal Reserve, Κέβιν Γουόρς, την Παρασκευή, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο για νέες αυξήσεις των επιτοκίων από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ. 

Ο Γουόρς προειδοποίησε ότι η Fed «έχει δουλειά να κάνει» εάν δεν διαπιστώσει με βεβαιότητα ότι ο υποκείμενος πληθωρισμός επιστρέφει στον στόχο του 2%, ενώ η εκτίμησή του πως οι σημερινές χρηματοπιστωτικές συνθήκες δεν είναι περιοριστικές ενίσχυσε τις προσδοκίες των αγορών ότι έπεται αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής.

«Το κριτήριό μου είναι το εξής: Πρέπει να είμαστε βέβαιοι ότι ο υποκείμενος πληθωρισμός κινείται προς τον στόχο μας, με σαφήνεια και με επαρκή ταχύτητα. Διαφορετικά, έχουμε δουλειά να κάνουμε. Αυτή είναι η δουλειά μας... η εντολή μας... και η ευθύνη που έχουμε αναλάβει», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Γουόρς στην ομιλία του στο οικονομικό συμπόσιο της Fed στο Τζάκσον Χολ του Γουαϊόμινγκ.

Παρότι μεγάλο μέρος της 16σέλιδης ομιλίας του επικεντρώθηκε σε ευρύτερα ζητήματα, όπως η επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης, τα οποία θεωρεί κρίσιμα μακροπρόθεσμα, ο πρόεδρος της Fed έστειλε και σαφή μηνύματα για την άμεση κατεύθυνση της νομισματικής πολιτικής. Μεταξύ άλλων, τόνισε ότι «τα βραχυπρόθεσμα επιτόκια αποτελούν το κυρίαρχο εργαλείο για την επίτευξη της διπλής εντολής» της κεντρικής τράπεζας.

Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι οι συστάσεις των πέντε ομάδων εργασίας που έχει συστήσει για τη μελέτη μακροπρόθεσμων ζητημάτων «θα παρουσιαστούν αργότερα και δεν έχουν καμία επίδραση στις αποφάσεις που λαμβάνουμε στην τρέχουσα συγκυρία της νομισματικής πολιτικής».

«Πιστεύω, ωστόσο, ότι απέναντι στις μελλοντικές προκλήσεις της νομισματικής πολιτικής, αυτή η πνευματική επένδυση που κάνουμε σήμερα θα προετοιμάσει πολύ καλύτερα», πρόσθεσε.

Ο Γουόρς δεν αναφέρθηκε ευθέως στις πρόσφατες παρεμβάσεις του υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, στις αγορές. Σημείωσε, ωστόσο, ότι η Fed «χρειάζεται σαφή μηνύματα από τις αγορές, όσο το δυνατόν λιγότερο φιλτραρισμένα», προκειμένου να λαμβάνει τις κατάλληλες αποφάσεις νομισματικής πολιτικής.

«Η πρόοδος είναι περιορισμένη»: Προειδοποίηση για τις τιμές

Το πιο ηχηρό μήνυμα της ομιλίας του προέδρου της Fed αφορούσε τον πληθωρισμό, με τον Γουόρς να εμφανίζεται σαφέστερος από ό,τι στις δύο πρώτες συνεντεύξεις Τύπου που είχε παραχωρήσει και οι οποίες είχαν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με τη στάση του.

«Η πρόοδος τα τελευταία δύο χρόνια ήταν περιορισμένη», δήλωσε, αναφερόμενος στον πληθωρισμό, ο οποίος, με βάση τον προτιμώμενο δείκτη της Fed, τον Δείκτη Τιμών Προσωπικών Καταναλωτικών Δαπανών (PCE), παρέμενε σε ετήσια βάση στο 3,7% τον Ιούλιο.

Τα πρόσφατα στοιχεία «δεν μου δείχνουν ότι οι υποκείμενες τάσεις έχουν βελτιωθεί ουσιαστικά», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι περίπου τα μισά αγαθά και οι υπηρεσίες που περιλαμβάνονται στο «καλάθι» του δείκτη καταγράφουν αυξήσεις τιμών με ετήσιο ρυθμό άνω του 3%. Το ποσοστό αυτό είναι χαμηλότερο από εκείνο που είχε καταγραφεί κατά την πληθωριστική έξαρση της πανδημίας, παραμένει όμως υψηλότερο από τα προ πανδημίας επίπεδα.

Οι δηλώσεις του Γουόρς είχαν άμεση επίδραση στις αγορές. Οι traders ανέβασαν σχεδόν στο 50% τις πιθανότητες αύξησης των επιτοκίων στη συνεδρίαση της Fed στις 15-16 Σεπτεμβρίου, από περίπου 40% νωρίτερα την Παρασκευή.

Την ίδια ώρα, η απόδοση του διετούς αμερικανικού κρατικού ομολόγου σκαρφάλωσε στο υψηλότερο επίπεδο περίπου ενός μήνα, ενώ οι μετοχές διεύρυναν ελαφρώς τα κέρδη τους.

Στο μικροσκόπιο οι πληθωριστικές προσδοκίες

Ο Γουόρς δεν έδωσε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για ενδεχόμενες αυξήσεις επιτοκίων και ξεκαθάρισε ότι οι δηλώσεις του δεν θα πρέπει να εκληφθούν ως «καθοδήγηση για τη μελλοντική πορεία» της νομισματικής πολιτικής ούτε ως η πιο συγκεκριμένη «συνάρτηση αντίδρασης» που επενδυτές και αναλυτές έχουν ζητήσει από τη Fed.

Κατά την άποψή του, κανένα από τα δύο δεν θα ήταν ούτε ενδεδειγμένο ούτε δυνατό να αποτυπωθεί με ακρίβεια.

Οι τοποθετήσεις του, πάντως, αποτελούν την πιο αναλυτική μέχρι σήμερα περιγραφή της στάσης της Fed απέναντι στην προσπάθεια επιστροφής του πληθωρισμού στον στόχο του 2%, έπειτα από πέντε και πλέον χρόνια που κινείται πάνω από αυτό το επίπεδο.

Ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ σημείωσε, αναλύοντας περαιτέρω το σκεπτικό του, ότι επί του παρόντος θεωρεί πως οι πληθωριστικές προσδοκίες παραμένουν σταθεροποιημένες, αν και θα πρέπει «να παρακολουθούνται στενά».

«Είναι δουλειά της Fed να διασφαλίσει ότι οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό δεν θα αποσταθεροποιηθούν», τόνισε.

Ανθεκτική η οικονομία

Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε και η εκτίμηση του Γουόρς ότι η οικονομία παραμένει ανθεκτική, την ώρα που οι χρηματοπιστωτικές συνθήκες δεν δείχνουν να ασκούν ισχυρή πίεση στην οικονομική δραστηριότητα.

Με τα επιτόκια της αγοράς στα σημερινά επίπεδα και το βραχυπρόθεσμο επιτόκιο πολιτικής της Fed αμετάβλητο από τον Δεκέμβριο, «οι αγορές πιστώσεων και δανείων εμφανίζουν ελάχιστες ενδείξεις ότι περιορίζονται από τη νομισματική πολιτική», ανέφερε.

Η επισήμανση αυτή θα μπορούσε να ενισχύσει τα επιχειρήματα υπέρ μιας αύξησης των επιτοκίων εφόσον οι πληθωριστικές πιέσεις επιμείνουν.

Πριν από την ομιλία του Γουόρς, οι επενδυτές έδιναν περίπου μία στις τρεις πιθανότητες η κεντρική τράπεζα να αυξήσει τα επιτόκια τον επόμενο μήνα, ενώ με βάση τα στοιχεία του FedWatch Tool της CME Group, η πιθανότητα αύξησης έως ή κατά τη συνεδρίαση της 8ης-9ης Δεκεμβρίου ξεπερνούσε το 90%.

Το στρατόπεδο της αύξησης των επιτοκίων κερδίζει έδαφος

Ήδη στη συνεδρίαση του Ιουλίου είχαν καταγραφεί ισχυρές φωνές υπέρ της αυστηροποίησης της νομισματικής πολιτικής. Τρεις αξιωματούχοι διαφώνησαν με την απόφαση να διατηρηθεί αμετάβλητο το βασικό επιτόκιο στο εύρος του 3,50%-3,75%, όπου βρίσκεται από τον Δεκέμβριο.

Το επόμενο κρίσιμο τεστ για τη Fed θα έρθει στις αρχές του επόμενου μήνα, όταν θα δημοσιοποιηθούν τα στοιχεία Αυγούστου για την ανεργία, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τον πληθωρισμό καταναλωτή. Τα δεδομένα αυτά αναμένεται να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στη συζήτηση για το εάν η κεντρική τράπεζα θα χρειαστεί να σφίξει περαιτέρω τη νομισματική πολιτική.