Το Πεντάγωνο αποφάσισε χθες, Παρασκευή, να προχωρήσει στην επιλογή των μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης της OpenAI, έπειτα από εντολή του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ προς την κυβέρνησή του «να διακόψει άμεσα κάθε χρήση» των μοντέλων της Anthropic. Η απόφαση αυτή ελήφθη μετά την άρνηση της Anthropic να παραχωρήσει απεριόριστη πρόσβαση στον αμερικανικό στρατό.

Η συμφωνία OpenAI – Υπουργείου Άμυνας

«Απόψε καταλήξαμε σε συμφωνία με το υπουργείο Πολέμου για την ανάπτυξη των μοντέλων μας στο διαβαθμισμένο δίκτυό του», ανέφερε σε ανάρτησή του στο Χ ο επικεφαλής της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, χρησιμοποιώντας την ονομασία που έχει υιοθετήσει η κυβέρνηση Τραμπ για το υπουργείο Άμυνας.

Σύμφωνα με τον Άλτμαν, η συμφωνία περιλαμβάνει απαγόρευση της μαζικής εθνικής παρακολούθησης και διατήρηση της ανθρώπινης ευθύνης στη χρήση βίας, ακόμη και σε περιπτώσεις αυτόνομων οπλικών συστημάτων. Πρόκειται για όρους που είχαν τεθεί προηγουμένως από την Anthropic ως προϋπόθεση για τη συνεργασία της με το Πεντάγωνο.

Τεχνικές εγγυήσεις και έλεγχος χρήσης

Ο επικεφαλής της OpenAI πρόσθεσε ότι θα εφαρμοστούν τεχνικές δικλείδες ασφαλείας ώστε να διασφαλιστεί ότι τα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης θα λειτουργούν εντός προκαθορισμένων ορίων, κάτι που –όπως σημείωσε– αποτελεί κοινή επιδίωξη και του υπουργείου Πολέμου.

Η ανακοίνωση αυτή ήρθε λίγες ώρες μετά τη δημόσια παρέμβαση του Τραμπ, ο οποίος ζήτησε από την κυβέρνησή του να «σταματήσει αμέσως κάθε χρήση» των μοντέλων της Anthropic. «Δεν τα χρειαζόμαστε, δεν τα θέλουμε και δεν θα συνεργαστούμε ξανά μαζί τους», έγραψε χαρακτηριστικά στο Truth Social.

Σφοδρή επίθεση Τραμπ κατά της Anthropic

Ο Αμερικανός πρόεδρος κατηγόρησε την εταιρεία ότι ο «εγωισμός» της θέτει σε κίνδυνο αμερικανικές ζωές, τα στρατεύματα και την εθνική ασφάλεια. Σε έντονο ύφος, τόνισε ότι οι ΗΠΑ δεν θα επιτρέψουν σε «μια woke εταιρεία της άκρας αριστεράς» να υπαγορεύει στον στρατό πώς θα διεξάγει πολέμους.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, ο οποίος κατηγόρησε την Anthropic για «προδοσία» και επέκρινε τα «ιδεολογικά καπρίτσια των τεχνολογικών κολοσσών». Παράλληλα, απαγόρευσε κάθε άμεση ή έμμεση συνεργασία της εταιρείας με τον αμερικανικό στρατό και ανακοίνωσε ότι θα χαρακτηριστεί κίνδυνος για την εφοδιαστική αλυσίδα.

Σταδιακή διακοπή και απειλές κυρώσεων

Ο Τραμπ διευκρίνισε ότι το υπουργείο Άμυνας θα διακόψει τη χρήση των προϊόντων της Anthropic σε διάστημα έξι μηνών. Προειδοποίησε μάλιστα ότι, αν η εταιρεία δεν συνδράμει στη μετάβαση, θα χρησιμοποιήσει «το πλήρες εύρος των προεδρικών εξουσιών», αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο σοβαρών αστικών και ποινικών συνεπειών.

Η αντίδραση αυτή θεωρείται πρωτοφανής για εταιρεία που μέχρι πρότινος διαδραμάτιζε ηγετικό ρόλο στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης με σημασία για την εθνική ασφάλεια. Η εξέλιξη απειλεί να καταστήσει την Anthropic παρία, καθεστώς που μέχρι σήμερα η Ουάσινγκτον επιφύλασσε κυρίως για εχθρικούς προμηθευτές.

Οικονομική στήριξη και θεσμικό προηγούμενο

Μεταξύ των βασικών χρηματοδοτών της Anthropic συγκαταλέγονται η Google και η Amazon.com. Παράλληλα, η υπόθεση δημιουργεί ένα νέο προηγούμενο, σύμφωνα με το οποίο μόνο η αμερικανική νομοθεσία θα μπορεί να θέτει περιορισμούς στη χρήση της AI στο πεδίο της μάχης. Το Πεντάγωνο επιδιώκει να διατηρήσει πλήρη ευελιξία στην άμυνα, χωρίς να δεσμεύεται από τις προειδοποιήσεις των δημιουργών των τεχνολογιών.

Η αντίδραση της Anthropic και η προσφυγή στη Δικαιοσύνη

Η Anthropic δήλωσε «βαθιά θλιμμένη» για την απόφαση, χαρακτηρίζοντας τον χαρακτηρισμό της ως κινδύνου για την εφοδιαστική αλυσίδα νομικά αβάσιμο και επικίνδυνο προηγούμενο για κάθε αμερικανική εταιρεία που συνεργάζεται με την κυβέρνηση. Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι θα προσφύγει δικαστικά κατά της απόφασης.

«Καμία μορφή εκφοβισμού ή κύρωσης δεν θα αλλάξει τη στάση μας απέναντι στη μαζική εσωτερική παρακολούθηση ή τα πλήρως αυτόνομα οπλικά συστήματα», υπογράμμισε.

Η άρνηση για απεριόριστη χρήση του Claude

Η εταιρεία είχε αρνηθεί την Πέμπτη να συμμορφωθεί με το τελεσίγραφο του Χέγκσεθ, που απαιτούσε ανεμπόδιστη χρήση του εργαλείου AI Claude από τον αμερικανικό στρατό. Ο επικεφαλής της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, είχε εξηγήσει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η AI μπορεί να υπονομεύσει δημοκρατικές αξίες αντί να τις προστατεύσει.

Είχε επίσης τονίσει ότι η χρήση τέτοιων συστημάτων για μαζική εσωτερική παρακολούθηση δεν συνάδει με τις δημοκρατικές αρχές και ότι τα πιο προηγμένα συστήματα AI δεν είναι ακόμη αρκετά αξιόπιστα ώστε να ελέγχουν φονικά όπλα χωρίς ανθρώπινη επίβλεψη.

Όροι ασφαλείας και έκκληση για αποκλιμάκωση

Ο Αμοντέι είχε επισημάνει ότι τα πλήρως αυτόνομα οπλικά συστήματα θα πρέπει να αναπτυχθούν μόνο με κατάλληλες δικλείδες ασφαλείας, οι οποίες σήμερα δεν υφίστανται, ξεκαθαρίζοντας ότι η εταιρεία δεν θα διαθέσει προϊόν που θέτει σε κίνδυνο στρατιωτικούς ή πολίτες.

Ανακοινώνοντας τη συμφωνία με το Πεντάγωνο, ο Σαμ Άλτμαν δήλωσε ότι ζήτησε από το υπουργείο να προσφέρει ίδιους όρους σε όλες τις εταιρείες AI, εκφράζοντας την επιθυμία να υπάρξει αποκλιμάκωση και να αποφευχθούν περαιτέρω νομικές ή κυβερνητικές συγκρούσεις, με στόχο την επίτευξη λογικών και βιώσιμων συμφωνιών.